در رمضان میهمان خدا باشیم ...
این هنگامه زمان پرسودی برای زن و شوهر است، فرصتی برای دو نفر که روزانه در هر غنیمتی با همدیگر همکاری کنند. کسی که در این زمان سودی نبرد پس کی بهرهمند میشود؟ پیامبر خدا(ص) میفرماید: هر عمل فرزند آدم برای اوست جز روزه که برای من است و من پاداش آن را میدهم.
چه دلانگیز است که زن و شوهر روزه را بر شهوت خودترجیح میدهند تا از جانب خداوند پاداش بگیرند، روزه از جمله اعمالی است که پاداش آن تا 700 هزار افزایش مییابد، هیچ از اجر کاری آگاه هستی، که خداوند آن را برای خود اختصاص داده است، رازی که کسی آن را نمیداند به این حکمت که زن و شوهر، بودن در مدار حق را تمرین کنند تا در میانشان تفاهم و هماهنگی و تکامل حقیقی در مسیر زندگی محقق شود. چه نیکو است که زن و شوهر به تمرین صبر در این ماه بپردازند تا این کار دروازهی آن دو در طول سال باشد. وقتی به طاعتی رسیدند با صبر با آن مواجه شوند، در برابر بحرانهایی چون درد گرسنگی و ضعف و تشنگی جز صبر آن دو چه چیزی کمک میکند. تلاشهای آن دو در یاری در مقابل معاصی با صبر در برابر محرمات در هم میآمیزد همانگونه که در مقابل دوری از گناه و فسق و دروغ و نافرمانی تمرین میکنند.
چه زیباست که زن و شوهر در جشن ازدواجی باشند که از جشن عروسیاشان زیباتر است! در اینجا جشن پاداشها از جانب ربّ العالمین است، هر کس که در انجام دادن یکی از خصال خیر که نفلی است اقدام کند همانند فریضهای پاداش داده میشود. خصلتهای خیر فراوانند و اولین میدانشان در بین زن و شوهر است از جمله؛ تقدیر و احترام و حمایت و رعایت و خدمت و دوست داشتن. چه خوشبختند زن و شوهری که با هم در دوستی با خدا او را تسبیح میگویند تا بدانند که چگونه دوستیشان ادامه مییابد و هماهنگیشان تداوم دارد. لذت زن و شوهر در رضایت پروردگار است ولو با هواهای آن دو این رضایت مخالف باشد، این ماه تمرین زن و شوهر بر بدست آوردن رضایت پروردگار است، فرصتی از عمر دست داده است تا تمرین کنیم: ترک شهوت نفس را مانند خشم و عصبانیت و مشاجره و قهر. زمان دوست داشتن حقیقی خداوند فرا رسیده است در دوری از آنچه خداوند آن را ناپسند میداند از جمله درآمد حرام و رشوه و ظلم و غش و ربا. همهی موارد فوق وکیل خوشبختی در زندگی زناشویی است.
دیدارهای شاد روزانه:
«قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَبِرَحْمَتِهِ فَبِذَلِکَ فَلْیَفْرَحُوا هُوَ خَیْرٌ مِمَّا یَجْمَعُونَ (یونس/58) بگو: به فضل و رحمت خدا-به همین-باید مردمان شادمان شوند. این بهتر از چیزهایی است که گرد میآورند.» این فضل خداوند بر زن و شوهر در رمضان است که خداوند روزانه در هنگام افطار فرصتی برای دیدار همسر و خانواده فراهم میآورد. این آن چیزی است که زمانی برای تمرین شادمانی در طول سال به وجود میآورد. زن و شوهر میآموزند که چگونه با هم شاد باشند؛ شادمانی با همه ابزار و وسایل چه مادی و چه معنوی، از آراستگی و غذاها و نوشیدنیها و فکاهیها و دوستی و عواطف و دوری از لحظات بد و پر اضطراب و.. در این دیدار روزانه زن و شوهر به یاد میآورند که آن دو در بهشت هم زن و شوهر هستند، کسی هم که به بهشت فرا میخواند خداوند متعال است: در بهشت دروازه است به اسم «ریّان» که تنها روزهداران به آن وارد میشوند.. این چیزی است که دوست ما محمد (ص) از آن خبر داده است. خوشا به حال زن و شوهری که با هم دوست هستند، وارد دروازه «ریّان» میشوند در حالی که هر دو در رسیدن بدان جا با هم دست داشتهاند، با دوستی دست همدیگر را گرفتهاند و با شوق به دیدار پروردگارشان با هم مسابقه دادهاند. از جملهی شادمانیهای این دیدار روزانه برانگیخته شدن آرزوهای ارزشمند است، جای جدایی اکنون و مربوط به این دنیا است و جای دیدار دروازه ریان است. چرا اندوهها و ناراحتیها زیباترین روزهای زن و شوهر را از بین ببرند؟ در این دیدار روزانه هر کدام از زن و شوهر همسر خود را از حوریهای جنت انتخاب میکند. زن همسر خود را در ازدواج با حور بهشتی کمک میکند. در حدیث شریف آمده است: حور در ماه رمضان صدا میزند که آیا کسی هست که مرا از خداوند خواستگاری کند تا به همسری او درآیم؟ خداوند به فرشتگان میفرماید: نگاه کنید بندهام به خاطر من شهوت و غذا و آب را ترک کرده است. زن همسر خود را با تهجد و نماز شب در این راه کمک میکند، مهریه حور عین طول تهجد است و این در شبهای ماه مبارک حاصل میشود.
در این دیدارهای روزانه زن و شوهر به نعمت قلبهای روزهدار پاک دست مییابند: روزه دلها با این چیزها محقق میشود: پاکی سینه از غل و حسد و گناه و سرکشی و نداشتن کینهای نسبت به هیچ کس. حقیقت تقوا به زیادی روزه و نماز نیست و این چیزی است که با سخاوت نفس و سلامتی سینه و نصیحت امت به دست میآید. این چیزی است که در طول سال میآموزیم. قلب پاک به محاسن نظاره میکند نه به عیبها، زمزمههای قلب مهربانی است که میجوشد، ارتعاشات قلب سحرکننده است که دوستی را منتشر میکند و خاطرات آتشین را میسازد. در این دیدار روزانه زن و شوهر زیباترین قصرها را به مالکیت خود در میآورند: منادی ندا میدهد که: ای خواهان خیر پیش آ، و ای خواستار شر کم کن. خیر قصر است، منادی میگوید ای خواهان خیر و قصر جلو بیا و مجانی قصر خود را تصاحب کن، مشتریها کجا هستند؟ بزرگترین حرف و حدیث زن و شوهر آن است که خانه مستقلی داشته باشند و در آینده خوشبخت باشند و زندگی آرام و سعادتمندی داشته باشند.. الآن وقت آن است.
شبهای لذّتبخش زن و شوهر:
پیامبر خدا (ص) بعد از بیستم رمضان از زنان دوری میکرد و رختخواب خود را جدا میکرد. از این رو هر یک از زن و شوهر بیست روز به همراهی هم لذت میبردند، چنانچه خداوند میفرماید: «فَالآنَ بَاشِرُوهُنَّ وَابْتَغُوا مَا کَتَبَ اللَّهُ لَکُمْ» (بقره/187)... پس هم اکنون با آنان آمیزش کنید و چیزی را بخواهید که خدا برایتان لازم دانسته است (همچون بقای نسل و حفظ دین و آبرو و پاداش اخروی). تا اینکه هنگامهی اعتکاف رسید و شوهر در ضیافت خدای رحمان و زن در همکاری بر انجام نیکوی این ضیافت با او همکاری نمود. امروزه هم اماکن مخصوصی جهت اعتکاف زنان وجود دارد که زنان معتکف میشوند، چنانچه حضرت عایشه به زیارت رسول خدا(ص) میرفت و موهای پیامبر را شانه میکرد در حالی که پیامبر خدا معتکف بود. (عائشة تمشط شعر النبی وهو معتکف)، همچنین در احوال حضرت صفیه آمده است که وی چادر پیامبر خدا را آماده میکرد تا پیامبر خدا به عبادت شبانه خود بپردازد و برای وداع کردن با او خارج میشد. پیامبر خدا یک شب را زنده نگه میداشت تا زندگی را تجدید کند. حضرت عایشه از او میپرسید: اگر به شب قدر برخوردی در آن چه میگویی؟ ایشان فرمودند: «اللهم إنّک عفوٌ کریمٌ تحبّ العفو فاعفُ عنّی» شب قدر شبی است که هر یک از زن و شوهر زندگی تازهای را شروع میکنند و تمرین میکنند که ناراحتیهایی را که در بینشان پیش میآید از بین ببرند و فرد جدیدی باشند. شب قدر، شب خیر است و آرامش و شب فرشتگان که از هشتاد سال برتر است. برای آنکه به این شبها برسیم به گشادگی سینه نیاز داریم. چنانچه وقتی پیامبر خدا (صلی الله علیه وسلم) نماز تهجد را میخواند و میخواست وتر را بجا آورد همسر خود را بیدار میکرد. در شب عُمْر (قدر) پیامبر خدا تا نصف شب نماز میخواند و نیمهی شب همسر خود را بیدار میکرد تا نماز بخواند. زن صهیب بن محمد شب به همسرش میگفت: شب رفت و ما راه درازی در پیش رو داریم و توشهمان کم است و قافله صالحان از ما جلوتر افتادهاند و ما جا ماندهایم! پیامبر خدا شب مغفرت را از یاد نمیبرد. هر زن و شوهر هم نباید آنرا از یاد ببرد، زیرا این شب میوه تلاش و عمل است زیرا نه تنها در آخر شب گناهانشان بخشیده میشوند بلکه پاداش میگیرند. از پیامبر خدا پرسیدند: آیا این شب، شب قدر است؟ فرمودند: نه بلکه شبی از شبهای رمضان است که در آن عبادت میشود. زن و شوهر در زندگی خود با جنگهایی مواجه میشوند که این شب در مواجهه با مشکلات به آنها کمک میرساند. به این خاطر آنها به زندگی آرامی در دنیا و بهشت و مغفرت خداوند در آن دنیا دست مییابند. پیامبر خدا (صلى الله علیه وسلم) شبهای نورانی و تلاوت را از دست نمیداد. جبرییل در هر شب از رمضان بر پیامبر خدا نازل میشد و با او قرآن را مرور میکرد. آیا زن و شوهر این نور را از دست میدهند؟ زن و شوهر باید با قرآن در حال تلاوت و تدبر و خشوع بسر برند و در حلقات مسجد شرکت کنند و هر یک با خود قرآنی داشته باشند تا شبهای نورانی در سرتاسر زندگیشان ادامه پیدا کند. روزهای پر بهره زن و شوهر آنها از بهترین دوستان یعنی روزه و قرآن استفاده میکنند، دوستانی که در روز قیامت شفاعت میکنند.
روزه میگوید خدایا او به خاطر داشتن روزه از خوردن و نوشیدن پرهیز نمود پس شفاعت مرا در مورد او بپذیر. قرآن هم میگوید: به خاطر من خود را از خواب شب محروم کرد پس شفاعت مرا بپذیر.
آیا دیدهای دوستی را که در روز به تو نفع برساند و شب هنگام درجه تو را بالا ببرد، آنهم برای روزی که دوستان از هم فرار میکنند: «یوم یفر المرء من بنیه وصاحبته وأخیه» این دوستان نه تنها فرار نمیکنند بلکه شفاعت هم میکنند، چنین است که زن و شوهر از این دوستان خود وفاداری را میآموزند. بهترین چیزی که زن و شوهر را از رختخواب دور میکند قرآن کریم است. از بهترین عطرها استفاده میکنند: چه زیباست برای زن و شوهر و چه خوشبوست برای آنها! آنها میآموزند که آنچه در نزد خداوند محبوب است در نزد آنها هم محبوب با شد.. بلکه آن کریم و خوشبو است. در سخن رسول خدا(ص) آمده است که: «لخلوف فم الصائم أطیب عند الله من ریح المسک»؛ بوی دهان روزهدار در نزد خداوند از بوی مشک هم خوشبوتر است. زن و شوهر با روزه از عطری استفاده میکنند که در نزد خدا بسیار خوشبو است. از زیباترین اوقات استفاده میکنند: عنوان این کار میدان بخشش و سفره پهن شده حضرت رحمان است. پیامبر(ص) در رمضان از هر زمانی بخشندهتر میشد به گونهای که از باد هم بخشندهتر میشد. زن و شوهر از کمی مال نمیترسند، زیرا این ماهی است که روزی در آن زیاد میشود. ماه همدردی با دردمندان است. هرکس که روزهداری را افطار کند گناهانش بخشیده میشود.
در این ماه اوقاتی فراهم است که زن و شوهر میتوانند زیباترین کارهای اجتماعی را انجام دهند، از جمله تقویت روابط اجتماعی، زیاد کردن الفت، نیکوتر کردن احوال.
استفاده از روز جایزه:
بیشتر انجام دادن اعمال و تلاش کردن موجب قبولی عمل نمیشود بلکه به پذیرش عمل از جانب خداوند مربوط است، از این رو زن و شوهر حریص هستند که در روز جایزه بگویند: «تقبل الله منا ومنکم؛ خدایا از ما و آنها بپذیر». پیش از اینکه آنها برای نماز عید بروند زکات فطر خود را خارج میکنند. تا پاک شوند و هر کاستی را مانند سجده سهو در نماز جبران کنند. سپس آنها وارد یک شادمانی میشوند، دو همسر پاک شدهی پاکدامن که فرشتگان با آنها مصافحه میکنند و گواهی میدهند که: این دو زن و شوهری هستند که با هم دوست هستند و ما هر روز در رمضان برایشان طلب مغفرت میکردیم، پس خدایا امروز امروز عملشان را به بارگاه خود بپذیر. چنین است که در روز عید به آنها جایزه میدهند. هان بشتاب! و نگو خداحافظ «یقول کعب: من صام رمضان وهو یحدث نفسه أنه إذا أفطر بعد رمضان أن لا یعصی الله، دخل الجنة بغیر مسألة ولا حساب، ومن صام رمضان، وهو یحدث نفسه، إذا أفطر بعد رمضان، عصى الله، فصیامه علیه مردود؛ کعب میگوید: هر کس رمضان را روزه بگیرد و با خود بگوید که اگر رمضان تمام شد دیگر نافرمانی الله را نمیکنم بدون حساب و کتاب وارد بهشت میشود و هر کس که رمضان را روزه بگیرد و با خودش بگوید چنانچه روزه نبودم گناه میکنم روزهاش مردود است.» این دلیل برآن است که زن و شوهر اعمال خود که در رمضان انجام دادهاند بعد از رمضان هم ادامه دهند.
1)جنبه روحی: احساسات مشترک، برطرف کردن سوءتفاهمها، پرهیز از عصبانیت و بلند کردن صدا.
2)جنبه عبادی: جمع شدن برای طاعات، حریص بودن بر نماز شب و تلاوت قرآن، استمرار کمک به فقیران و همدردی با آنان، مشارکت در ادای عبادات،
2رکعت قبل از سحر.
3)جنبه رفتاری: عفو و معذرتخواهی، دوری از آرایش و آینه و تلویزیون، پرهیز از شبگذرانی در مقابل اینترنت و ماهواره، پرهیز از بازارها و اماکن پرازدحام، خریدهای عید قبل از دهه آخر رمضان، پرهیز از دیدارهای بدون علت، هرچیز به اندازه کفایت نه به زحمت انداختن، وقت زیادی برای گذراندن در آشپزخانه یا راحت طلبی نداریم.
افکاری کاربردی برای زن و شوهر در رمضان:
خاطره تلاوت یک جزء قرآن جائزه ختم قرآن نماز صبح خانواده کم خوردن غذا سنت مغرب قبل از افطار تعیین موضوعاتی برای گفتگو هنگام سحری و افطاری مشارکت در آماده کردن سفره رمضان ادای عمره در صورت امکان تشکر روزانه از همسر به خاطر اهتمام او به وی. محبت کردن به زیاد دادن چیزها نیست بلکه به نیکویی تقدیم کردن آنهاست. برنامه روزانه و متغیر میان ذکر و دعا و پندها و مواعظ حکیمانه. حریص بودن در آماده کردن افطار با طعم تازه و ابتکاری. رفتن برای نماز تراویح پشت قاریی که صدای خوشی داشته باشد. بیدار کردن زن یا شوهر با لطف و مهربانی.
و سرانجام:
این نامهای از طرف رمضان پیش از رفتن است که برای زن و شوهر جا گذاشته است. ای دوستان! من همراه شما هستم با تلاشهایتان، دردی در دوری نیست. ای دوستان! من همراه شما هستم با اعمالتان، پس گریهای در رفتن نیست. ای دوستان! من همراه شما هستم با تلاشتان، بدون آنکه از وداع شما مأیوس شوم. منتظر من باشید تا سال آینده هر روز و شب منتظر من باشید. به شرط آنکه سال آینده همهاش رمضان باشد.
دوستدار شما: رمضان
